Shabbat Keeping it Together

Updated 22-07-2026

Ineens dacht ik na over Shabbat, zomaar? Nee dat zal vast geen toeval zijn. Gebeurtenissen uit het verleden herinneren me ineens aan dit fantastische project wat natuurlijk ook dit jaar weer gehouden gaat worden. Niet zozeer fantastisch vanwege een geweldige artiesten line-up of een vet super gaaf event maar eigenlijk is dit een 'event' wat precies de sfeer ademt om samen de Shabbat te vieren. Vieren? Of onderhouden van de scheppingsorde en zoals in een eerdere column-bijdrage die ik schreef de sfeer ademt van heiligheid, een dag apart voor de Eeuwige en onszelf waarbij wij niet centraal staan maar waar we wel mogen rusten. Ik vergelijk eigenlijk de Shabbat met een ander moment in de Joodse kalender (uiteraard is dit anders) zoals Jom Kippoer, zeker in Israël voelbaar, merkbaar, hoorbaar, zichtbaar waar geen ontkomen aan is maar eigenlijk is het veel meer. Op de vrijdag voel je de Shabbat naderen een onuitspreekbaar gevoel, een serene rust die in de rest van de wereld om ons heen nergens zo 'gevoeld' kan worden. Het Shabbos of Shabbat Project is anders dan je zou verwachten niet gestart in Israël maar in Zuid-Afrika, en is inmiddels een breed fenomeen geworden. Dit jaar van 30 - 31 oktober 2026 (voor wie even de gregoriaanse kalender gebruikt) zoals bekend is de Hebreeuwse jaartelling anders. Maar misschien vraag je af, hoe kom ik nu uitgerekend op het Shabbat Project? Of de inspiratie om daarop te komen nou ingegeven is door inspiratie door mensen of misschien was het via mensen als instrument in de hand van de Eeuwige? Ik laat dit maar even in het midden. Toen ik er voor het eerst van hoorde via via was ik best benieuwd naar de invulling ervan. Ik zag jonge mensen het project promoten en dat herinnerd me deels naar hoe ik vroeger (deels) de zondagsrust ervaarde maar de Shabbat echt beleven is een prachtige opbouw op de vrijdag met de voorbereidingen, de Challah, de Shabbat-kaarsen, de Kiddush maar ook de Shabbat zelf. De Shalom Aleichem song is een mooi en waardig voorbeeld van de begroeting van Shabbat. De afgelopen jaren heb ik zelf wel wat dingen geopperd om te doen met Shabbat alleen zijn er zoveel zaken om rekening mee te houden en in een seculiere wereld om te heen is het al moeilijk om deze dag apart te zetten. Toch is het mijn eigen doel het strikter te gaan houden. Niet om mezelf te tonen, maar juist omdat ik me meer en meer realiseer waar ik sta en de verbinding met de Eeuwige. Maar toegegeven moet worden dat de beleving van Shabbat in Israel wel het meest bijzondere is. Een ervaring die moeilijk onder woorden is te brengen. Maar bij het zoeken naar vond ik toch een aantal 'definities':

De 'Bruid' en 'Koningin': De Sabbat wordt in de liturgie en poëzie vaak bezongen als een "bruid" of "koningin" die wordt verwelkomd. Het is een dag van extra vreugde, lekker eten, gezelligheid met familie en geestelijke verdieping.  De sfeer: Voor wie de Sabbat beleeft, verandert de wereld om hen heen. Door alle dagelijkse beslommeringen los te laten, ontstaat er ruimte voor reflectie, gebed en verbinding.

Eerder schreef ik al over het belang van Shabbat maar dan door mijn eigen bril, maar hopelijk een bril die een juiste weergave is van dat wat erover te zeggen valt. En dat je nooit te oud bent om te leren over de diepte van Shabbat en ook van het Jodendom bewijzen deze uitspraken die ik tegenkwam:

Herinnering aan de Schepping: Genesis 2:1-3 beschrijft hoe God de zevende dag heiligde nadat Hij de wereld in zes dagen had voltooid. De Sabbat is daarmee een erkenning van God als de Schepper en de mens als Zijn schepsel. Het herinnert ons eraan dat de wereld niet afhankelijk is van onze constante inspanning.  Teken van het Verbond: In Exodus (Sjemot) wordt de Sabbat expliciet genoemd als een "teken van het verbond" tussen God en het volk Israël. Het is een wezenlijk onderdeel van de identiteit van het Joodse volk. Gedenken van de uittocht uit Egypte: De Sabbat biedt ook een herinnering aan de bevrijding uit de slavernij in Egypte. Het is een wekelijkse oefening in vrijheid: op deze dag ben je geen slaaf van je werk of van je economische verplichtingen. Ik ben dan ook benieuwd naar hoe een collega de Kabbalat Shabbat gaat organiseren in de achtertuin ergens in september, en misschien dat ik haar wel even een hint geef om vooral de datum te kiezen van het Shabbat Project.... Uiteraard heb ik de collega nog even verteld dat er een Shabbat Project is die datum. Terecht merkte ze op dat de datum in oktober in de achteruin wel erg koud is. (maar ze komt er nog op terug)

Terug naar de basis wat is er zo inspirerend om samen Shabbat te houden en te vieren, gemeenschapszin en de persoonlijke verbinding en eer aan de Eeuwige waarbij ik nu al uitkijk naar het moment om in de toekomst in Israel weer Shabbat te houden en ook zelf consequent om te gaan met deze bijzondere dag. Een extra laag die Shabbat bied is niet alleen 'rust' maar ook innerlijke en geestelijke verrijking van het geestelijke leven. Wat dat betreft zeg ik: Er is eigenlijk niets mooieres en rijkers dan dit! Bekijk ook deze Youtube short